Natuurinclusief ontwerp Parijsch-Zuid in Blauwe Kamer

1 april 2021

In het maartnummer van het vakblad de Blauwe Kamer wordt in een artikel over het ontwerpen aan de natuurinclusieve stad ‘Elk plantje telt’ het ontwerp toegelicht van MTD landschapsarchitecten voor de Hoofdplanstructuur van Parijsch-Zuid in Culemborg. Het artikel, van de hand van Sofia Opfer, beschrijft een aantal geslaagde voorbeelden van natuurinclusief ontwerpen en bouwen aan de stad. Voor de toelichting op het herinrichtingsplan is Mathé van Kranenburg van het bureau geïnterviewd.

Parijsch-Zuid is een nieuw woongebied aan de westrand van Culemborg, waar circa 1000 woningen worden ontwikkeld. Het woongebied is opgebouwd uit een aantal buurtjes met ieder een eigen sfeer en identiteit; van historiserend tot modern. In 2017 verwierf MTD landschapsarchitecten van de CV Parijsch (gemeente Culemborg en Mourik Groot-Ammers BV) de opdracht voor het opstellen van een inrichtingsplan voor de openbare ruimte van Parijsch-Zuid. De centrale ambitie was een natuurinclusief woongebied te ontwikkelen, waarbij een robuust groen / blauw raamwerk de samenhang bepaalt tussen de verschillende deelgebieden.
Aangrijpingspunten voor het ontwerp van het groen / blauwe raamwerk zijn gezocht in context van het woongebied; in het rivierenlandschap met open weides, poldersloten met rietkragen en inundatiegebieden van de Hollandse Waterlinie. Deze karakteristieke beeldkwaliteit van weide, water en rietkragen is doorgetrokken in het plan en bepaalt het uiteindelijke ‘beeld’ van het woongebied.
De nieuwe woningbouwontwikkeling verbindt het stedelijk gebied van Culemborg op een nieuwe manier met het aangrenzende landschap. Langzaam verkeerroutes en de beleving van natuur en cultuurhistorie (Nieuwe Hollandse Waterlinie) vormen in deze bepalende gegevenheden. De natuurlijke oevers met een betekenis als ecologische verbindingszones, de extensief beheerde bermen en robuuste bomenlanenzijn de belangrijkste structuurelementen. Zij bepalen het landschappelijk karakter van Parijsch; uitzichtpunten, bruggen, archeologie en boomgaarden voegen hier binnen de stedenbouwkundige hoofdopzet een belevings- of ‘avonturencomponent’ aan toe, die Parijsch tot een bijzonder aantrekkelijk en natuurinclusief woongebied maken.

artikel Blauwe Kamer